Układ czterech gwiazd TIC 120362137: Najgęstszy układ wielokrotny odkryty przez TESS

Niezwykłe odkrycie w kosmicznym sąsiedztwie

Astronomowie korzystający z danych z satelity TESS (Transiting Exoplanet Survey Satellite) dokonali niezwykłego odkrycia. Zidentyfikowali układ czterech gwiazd, oznaczony jako TIC 120362137, który jest obecnie uważany za najgęstszy znany układ wielokrotny gwiazd. Co czyni to odkrycie wyjątkowym? Cały ten zwarty system mógłby zmieścić się wewnątrz orbity Jowisza w naszym Układzie Słonecznym.

Charakterystyka układu TIC 120362137

Układ składa się z dwóch ciasnych par gwiazd, które krążą wokół wspólnego środka masy. Każda z tych par to tak zwane gwiazdy podwójne zaćmieniowe, co oznacza, że z perspektywy Ziemi gwiazdy w każdej parze regularnie się wzajemnie przesłaniają, powodując charakterystyczne spadki jasności. To właśnie te regularne “mrugnięcia” w świetle pozwoliły TESS na ich wykrycie.

Szacuje się, że odległość między dwiema parami gwiazd jest niezwykle mała. Gdybyśmy umieścili ten układ w centrum naszego Układu Słonecznego, cała jego struktura zajmowałaby przestrzeń mniejszą niż średnia odległość Słońca od Jowisza. Dla porównania, odległość Słońce-Jowisz to około 5 jednostek astronomicznych (AU), czyli pięciokrotność odległości Ziemi od Słońca.

Znaczenie odkrycia dla astronomii

Odkrycie tak zwartego układu wielokrotnego rzuca nowe światło na procesy formowania się gwiazd i ewolucji układów gwiazdowych. Dotychczasowe modele teoretyczne nie przewidywały łatwo powstawania tak ciasno upakowanych systemów czterech gwiazd.

Układ TIC 120362137 stanowi wyjątkowe laboratorium do badania dynamiki grawitacyjnej w ekstremalnych warunkach. Jego istnienie zmusza nas do ponownego przemyślenia niektórych aspektów teorii formowania się gwiazd.

Naukowcy będą teraz szczegółowo badać ten układ, aby odpowiedzieć na kluczowe pytania:

Jak tak ciasny układ mógł przetrwać miliardy lat bez kolizji lub wyrzucenia jednej z gwiazd?
Jaki jest dokładny mechanizm, który doprowadził do powstania tak zwartej konfiguracji?
Czy w takim układzie możliwe jest istnienie stabilnych orbit planetarnych?

Rola misji TESS

Odkrycie to jest kolejnym dowodem na skuteczność misji TESS, która od 2018 roku przeczesuje niebo w poszukiwaniu planet pozasłonecznych metodą tranzytów. Chociaż jej głównym celem są egzoplanety, instrumenty satelity okazują się niezwykle czułe również na inne zjawiska, w tym na subtelne zmiany jasności spowodowane przez złożone układy gwiazdowe.

Dane z TESS są publicznie dostępne, co umożliwia nie tylko zawodowym astronomom, ale także zaawansowanym amatorom udział w analizie i odkrywaniu nowych, fascynujących obiektów we Wszechświecie.

Odkrycie układu TIC 120362137 pokazuje, że nawet w dobrze zbadanych obszarach nieba wciąż czekają na nas niespodzianki, które mogą zmienić nasze rozumienie fundamentalnych procesów kosmicznych.

Foto: cdn-sw.spidersweb.pl